Heilloze strooptocht

Sinds begin dit jaar bezit ik een boek getiteld Hun hebben de taal verkwanseld. Ik probeer op dit moment door het boek heen te komen. Tot mijn verrassing las ik in een van de afgelopen afleveringen van het blad Quest (een aardig tijdschrift, maar het gaat achteruit; tijd om het abonnement op te zeggen) een recensie. En die was me toch lovend. Poe. Alleen, ik als gepromoveerd linguxefst kan me nou niet vinden in het enthousiasme van de Quest-redactie. Want laat ik wel wezen: de positieve toon die de journalisten van de redactie aldaar aanslaan over het boek lijkt eerder een rechtstreekse kopie van het promopraatje van de uitgever dan een serieuze behandeling van het boek. Dat boek is namelijk niet zo goed als die redactie meent.

Stroop, de schrijver van het boek, is nogal selectief in zijn verklaringen Zo is de ene keer de verklaring van een taalverschijnsel dat taal versimpelt, dan weer wordt die verklaring van versimpeling terzijde geschoven. Erger is dat die versimpeling nergens wordt beschreven of gedefinieerd. Ook storend: eerst zeggen dat een linguxefst geen oordeel velt, maar enkel beschrijft en verklaart, en vervolgens in zowat elke column (hoofdstuk) van het boek een oordeel geven, expliciet of impliciet. Ook de hoofdbulk van het 'onderzoek' van Stroop (secundair, en vooral via zoekmachines en bronnen op internet) is zo plat als een dubbeltje. En zoals het menig taalwetenschapper betaamt: alleen die voorbeelden worden aangehaald die het standpunt onderschrijven. Van een uitgebreide zoektocht naar tegenvoorbeelden is geen sprake. Bovendien ligt de nadruk op de taal van Randstadjers, en niet op de taal van Stadjers uit Groningen of Tukkers uit Hengelo.

Maar het ergste heb ik nog niet genoemd: alle fouten (of ze nou grammaticaal zijn, correct qua spelling, etc. of niet) worden gezien als 'overkomelijk'. We moeten niet willen zorgen voor goed – als in correct, leesbaar, etc. – Nederlands. Heeft toch geen zin. Mijn reactie (als linguxefst en als docent aan een hogeschool) daarop is, als je geen regels meer wilt, en als versimpeling centraal staat, dat je beter niets of complete onzin kunt schrijven of zeggen. Want elke andere mogelijkheid is dan een persoonlijke keuze. Prima in iemands persoonlijke leven zoals dat van Stroop (of wie ook), maar niet als onderwerp van een boek dat ook nog eens een positieve recensie kreeg. En helemaal niet als schijnbare correctheid van linguxefstisch redeneren. Laat staan dat je leerlingen en studenten geen regels meer aanleert. Dat is toch al een absurde richting van denken:

Ik ben nu op de helft van het boek, maar ik betwijfel of ik het boek zal uitlezen. Daarvoor is het toch te matig van inhoud. Misschien is hij de verpersonificatie van alle redenen waarom ik als briljant wetenschapper uit de wetenschap ben gestapt. Ik heb – denk ik – ook op een zere teen van de Quest-redactie gestapt toen ik schreef dat die redactie het promopraatje van de uitgever klakkeloos had overgenomen. Brief niet geplaatst in Quest, wel op weblog. Het kan toch niet zo zijn dat mijn geweldige geest geen prachtige gedachten kwijt kan?

[Paar weken later] Omdat ik het boek nu op de wc lees, kom ik er nog langzamer door dan al het geval was. En ik ben er achter wat er nou eigenlijk mis is met het boek: de man heeft een pre-occupatie – noem het een obsessie – met (vooral) jonge vrouwen die aai zeggen, en niet ei. Hij wil het ook graag horen, zo lijkt het. Aai. Niet ei. Ik concludeer op semi-humoristische wijze: hij wil geaaid worden, en geen ei krijgen.

Zucht. Ik begrijp wel waarom er steeds minder wordt gelezen. Er verschijnen steeds minder goede, leesbare en inzichtgevende boeken.

xa9 rick ruhland 2011.

PS De ultieme gevolgen van persoonlijke regels in de taalkunde? Fej Whxefhe NDENCFRF OPJASJD OJEpmiperofin nrf n kfesok f!

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.